AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ İLK ELEKTRON ENSİKLOPEDİYASI
20 May

“İçəri şəhər” sözünün yaranması

Bu məqaləni qiymətləndir
(1 Səs)

Hamıya məlumdur ki, əsl qədim Bakı - İçəri şəhərdir.

Ta qədimdən daş hasarlara alınmış bu şəhər ərazi etibarilə əvvəl necə olubsa, elə də qalıb (21,5 hektar). Əhalisi çox olmasa da ildən-ilə artırdı. Bəs bu camaat harada yerləşirdi?

Məsələ orasında idi ki, təzə binalar heç zaman boş sahədə deyil, köhnə binaların üstündə tikilirdi. Axır zamanlarda aparılan qazıntılar bunu bir daha sübut edir.  Təzə binalar tikildikcə küçələr getdikcə daralır, həyətlər o qədər kiçilirdi ki, adi bir zibil qutusu qoymaq üçün yer tapılmırdı. Hər bir qarış torpaq qızıl qiyməti ilə ölçülürdü. Çoxu həyətlərini küçələrin hesabına heç olmasa bir arşın genişləndirməyi qənimət sayırdı. Bunun nəticəsində qədim şəhərdə elə küçələr vardı ki, oradan iki adam yanaşı keçə bilmirdi.

1859-cu ildə məşhur Şamaxı zəlzələsindən sonra quberniya mərkəzinin Bakıya köçməsi və Bakı quberniyasının yaradılması ilə vəziyyət daha da ağırlaşdı. Onsuz da çox darısqal şəraitdə yaşayan Bakıda quberniya idarələri və məmurları üçün yer tapmaq şəhər hakimlərini çıxılmaz vəziyyətə salmışdı. O illərdə şəhərdə mənzil məsələsi heç zaman belə böhrana tutulmamışdı. Şəhərdə ikimərtəbəli, üçmərtəbəli və bəzən dördmərtəbəli binaların  tikilməsi ilə də məsələ həll olunmurdu. Belə şəraitdə qali divarlarından xaricə, yəni forştadta çıxmaq fikri meydana gəldi.

Əhalidən heç kəs qala divarlarından xaricə çıxmaq istəmirdi. Basqınlardan çəkinirdilər. Xüsusilə varlı təbəqə darısqal küçələrdə, keçilməz döngələrdə yaşamağı forştadtda yaşamaqdan üstün tuturdular. Belə halda əhalinin zorla qala divarlarının xaricinə köçürülməsi başlandı. Lakin camaat istəsə də, istəməsə də zaman öz işini görürdü. Ölkədə neft sənayesinin sürətli inkişafı, iri ticarət mərkəzlərinin yaranması, bankların meydana çıxması forştadtda böyük inşaat işlərinin başlanmasına səbəb oldu. İri, əzəmətli binalar ucalır, hündür yaşayış binaları tikilirdi. Tikilən hər binanın ətrafında yaşıllıqlar da salınırdı: bir sözlə, qala divarlarından xaricdə əsl müasir tipli kapitalist şəhəri yaranırdı. İçəri şəhər və Bayır şəhər məfhumlarının da yaranması məhz bu dövrə təsadüf edir. Qala divarları içərisində qalmış şəhər İçəri şəhər, qala divarlarından kənarda yaradılmış yeni şəhər Bayır şəhər adlanmağa başladı.

 

Oxu 7506 dəfə

Şərh verin.

Comments.

  • true religion outlet

    A lot of thanks for all your valuable efforts on this web page. Betty delights in doing internet research and it's really simple to grasp why. Most of us notice all of the compelling medium you create powerful secrets via the web blog and as well as invigorate response from people on that area and our girl is in fact starting to learn a whole lot. Take advantage of the remaining portion of the new year. Your doing a tremendous job.

    true religion outlet Çərşənbə, 31 May 2017 14:44
  • yeezy boost

    I really wanted to make a brief word in order to appreciate you for the unique pointers you are giving here. My extensive internet research has finally been compensated with professional know-how to write about with my contacts. I would express that many of us website visitors are very much fortunate to exist in a fantastic community with many brilliant people with helpful tricks. I feel very fortunate to have discovered your website page and look forward to tons of more amazing moments reading here. Thank you once more for a lot of things.

    yeezy boost Çərşənbə, 31 May 2017 14:56
  • stephen curry shoes

    Thank you a lot for providing individuals with such a spectacular opportunity to read from this site. It is usually so excellent plus full of a great time for me and my office fellow workers to visit your website at the least three times weekly to find out the newest things you have. Not to mention, I am just usually fascinated with the powerful guidelines you give. Selected 1 points in this article are in truth the most suitable we have all ever had.

    stephen curry shoes Cümə, 02 İyun 2017 12:54
  • asics shoes

    I intended to create you this little bit of word to help thank you so much over again for the extraordinary concepts you have contributed at this time. It is simply extremely generous with you giving unhampered exactly what a few individuals could possibly have offered for sale for an e-book in order to make some cash for their own end, specifically seeing that you might have done it if you considered necessary. These strategies additionally served as the easy way to be aware that other individuals have similar dreams the same as mine to know the truth a little more on the topic of this issue. I believe there are some more pleasant situations ahead for folks who go through your website.

    asics shoes Bazar, 04 İyun 2017 09:13
  • buy Mu Legend Zen

    The youre very eloquent .

    buy Mu Legend Zen Çərşənbə axşamı, 06 İyun 2017 00:49
  • yeezy boost

    I precisely had to appreciate you once more. I am not sure the things I would have handled without those techniques shown by you on my question. It had become a very challenging matter in my opinion, nevertheless encountering the expert strategy you solved it made me to leap with contentment. Now i am thankful for your support and as well , have high hopes you realize what a great job you are providing training most people all through your website. I am certain you've never got to know all of us.

    yeezy boost Çərşənbə axşamı, 06 İyun 2017 04:34
  • Adidas NMD XR1 Camouflage Main Pink

    This website is mostly a walk-through for the entire info you needed about this and didn抰 know who to ask. Glimpse right here, and you抣l positively uncover it.

    Adidas NMD XR1 Camouflage Main Pink Çərşənbə axşamı, 06 İyun 2017 04:41
  • adidas stan smith women

    I wish to point out my love for your kind-heartedness for folks that really want help with this one niche. Your real dedication to getting the message around came to be amazingly informative and have constantly permitted those much like me to get to their objectives. Your own informative tutorial implies a great deal a person like me and additionally to my peers. Thank you; from everyone of us.

    adidas stan smith women Çərşənbə axşamı, 06 İyun 2017 05:25
  • michael kors purses

    I wanted to send you one little bit of observation in order to say thanks as before for these beautiful concepts you've shared in this article. It was quite tremendously generous with you to deliver extensively precisely what most of us could possibly have made available as an e-book in order to make some cash for themselves, specifically since you could have tried it if you wanted. The concepts likewise acted to be a fantastic way to recognize that someone else have a similar keenness just as my very own to learn good deal more regarding this problem. I believe there are several more pleasant periods in the future for individuals that look into your blog.

    michael kors purses Cümə axşamı, 08 İyun 2017 04:11
  • nike kyrie 3

    I precisely wanted to appreciate you all over again. I am not sure the things that I would have undertaken without the type of tactics revealed by you concerning my industry. It was actually an absolute horrifying scenario in my position, but viewing a professional strategy you treated it made me to jump over happiness. I'm thankful for your service and in addition pray you know what a powerful job you happen to be putting in teaching most people using your website. Most probably you've never got to know any of us.

    nike kyrie 3 Şənbə, 10 İyun 2017 09:49