AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ İLK ELEKTRON ENSİKLOPEDİYASI
09 Dek

«Sarı Gəlin» mahnısının tarixi

Bu məqaləni qiymətləndir
(4 səs)

«Sarı Gəlin» Qıpçaq bəyinin qızına həsr edilmiş qədim Azərbaycan xalq mahnısıdır. Sarışın bəy qızına aşıq olan gəncə qızı vermədikləri üçün gənc eşqindən şeir yazar və onu həmişə dilində zümzümə edərmiş. Ərzurumlu gənc oğlan sarışın qızı qaçırmaq qərarına gəlir və qaçırır. Ancaq çox keçmir ki, bəy qızını tapır və aşiq gənc öldürülür.

 Azens.az saytının məlumatına görə, “Sarı Gəlin” mahnısının tarixi dinimizdən əvvələ gedib çıxır. Mahnı 3 notun üzərində qurulub. "Sarı gəlin" mahnısı 3 bənd (hər bənd 4 misra olmaqla) və təkrarlanan nəqarətdən ibarətdir. Deyilənlərə görə, qədim türk anlayışında "sarı" "kübar", "incə" deməkdir. Bizdə bu ifadə iki anlayışda –"rəng" və "ürəyimin sarı siminə toxunma" kimi istifadə edilir.Tarixin bəzi məqamlarında"Sarı gəlin"in qadın gözəlliyinə ünvanlandığı da fərziyyə kimi irəli sürülüb.

Əslində hekayənin qəhrəmanı olan qızın gürcü olduğu istiqamətində də iddialar vardır. Atatürk Universiteti Ədəbiyyat Fakültəsinin müəllimi Dr. Gürsoy Solmaz Sarı Gəlin türküsünün qəhrəmanı olan gənc qızın 1130-cu illərdə hakimiyyətdə olmuş Gürcü Kralının qızı olduğunu irəli sürmüşdür. Solmaz ''Türkünün qəhrəmanı qız nə Türk, nə də azəridir. Sarı Gəlin əslində gürcü qızıdır'' demişdir.

Qəlbində Azərbaycan sevgisi olan hər kəsə bu mahnı təsir edir. Milli Konservatoriyanın elmi-tədqiqat laboratoriyasının rəhbəri Abbasqulu Nəcəfzadənin fikrincə,"Sarı gəlin"in söz və musiqisi XVI əsrin məşhur dövlət xadimi və şairi Şah İsmayıl Xətaiyə məxsusdur. O deyir ki, Şah İsmayıl sarayda rəqqasə qızların oyununa baxarkən orada sarı rəngli libasda bir qız onun diqqətini çəkib və bu əsəri yazıb. Eyni zamanda, Şah İsmayıl azərbaycanlı xanımın saçının ucunu hörmədiyini yazmaqla rəqqasə qızı nəzərdə tutduğunu bildirib.

Kasıb mədəniyyətə malik olan ermənilər “Sari Gəlin” türküsünün onlara aid olduğunu iddia edirlər. “Sarı” sözü ermənicə dağ mənasını verir. Onların fikrincə, mahnı “dağlı qız” anlamındadır. Bu günədək Azərbaycanın bu qədim xalq mahnısına sahib çıxmağa cəhd edən Haylar (indi “erməni” adlandırılan vəhşi qəbilə) mahnını öz dillərində oxuyub sonunda "Sarı axçi" deməklə “sarı” sözünün də onlara aid olduğunu iddia edirlər. Lakin bu sözün xalis türk sözü olduğunu dünya filoloqları da qəbul edib.

Oxu 417632 dəfə

Şərh verin.

Comments.

  • AlfredAgism

    wh0cd255907 BUY ANAFRANIL Prednisolone Tablets

    AlfredAgism Çərşənbə, 31 May 2017 15:14
  • Fvbdopy

    auto owners insurance - https://carinsurancewdt.org/
    cheap auto insurance [url=https://carinsurancewdt.org/]affordable car insurance[/url] ’

    Fvbdopy Çərşənbə, 31 May 2017 16:10
  • IrisFunse

    i recommend daily viagra

    viagra super active

    viagra professional

    buy viagra tablets india

    IrisFunse Çərşənbə, 31 May 2017 18:00
  • Zxcdopy

    car insurance - https://cheapcarinsurancebrt.org/
    auto insurance insurance [url=https://cheapcarinsurancebrt.org/]compare car insurance[/url] ’

    Zxcdopy Çərşənbə, 31 May 2017 21:43
  • SonjaMor

    beds for bad lower backs good beds for bad backs beds for bad lower backs
    mattress toppers reviews mattress topper reviews 2017 mattress topper reviews 2017
    portable dishwashers portable dishwasher reviews best portable dishwashers
    best pillows neck pain best pillow neck shoulder pain pillows neck pain
    buckwheat pillow buckwheat neck pillows buckwheat pillows
    pillow reviews memory pillows best memory foam pillows
    mattress bad back best bed for a bad back best mattress for bad back
    mattress toppers mattress topper reviews best mattress topper
    portable dishwasher 2017 best portable dishwasher portable dishwashers sale
    best neck pillow best pillow neck shoulder pain pillows neck pain
    buckwheat hull pillows buckwheat neck pillows buckwheat hull pillow
    best rated pillow memory pillows memory foam pillow reviews

    SonjaMor Cümə axşamı, 01 İyun 2017 00:17
  • AlanFunse

    loan payoff form

    online payday loans

    online cash advance

    forestry funds

    AlanFunse Cümə axşamı, 01 İyun 2017 00:55
  • Bbjdopy

    installment loans online - https://installmentsloansgth.org/
    installment loans bad credit [url=https://installmentsloansgth.org/]personal installment loans poor credit[/url] ’

    Bbjdopy Cümə axşamı, 01 İyun 2017 03:15
  • Davidboype

    На побережье Оки, близко Комсомольской площади и Молитовского моста, производится застройка привилегированного квартала «Аквамарин». Квартирной комплекс (Нижний Новгород), официозный онлайн-проект какого принадлежит девелоперу «Столица Нижний», заинтересовывает пристальное внимание покупателей обок параметров:

    Категория недвижимости: комфорт.
    Конструкция: каркасно-монолитная технология (заполнение блоками, фасад оштукатурен). Проект - типовой.
    Отделка - «под ключ».
    Автостоянка - надземная (многоуровневая), гостевая.
    Утеплитель - минвата.
    Число этажей - 23 и 25.
    Расценки - начиная от 53800 до 64300р. за м2.
    Площадь - от 34,1 до 76,4 м2.
    Высота потолков - 2,65 и 2,75м.
    Кухни - от 8 до 12м кв.
    Досуг: развлекательный и спортивный комплекс.

    Где находится? Объект расположен в Нижнем Новгороде, по Ленинскому району, ул. Деревообделочной, д. №2 (уч. №1).


    аквамарин жилой комплекс нижний новгород официальный сайт

    Davidboype Cümə axşamı, 01 İyun 2017 07:25
  • Dcvdopy

    car insurance companies
    auto insurance insurance
    direct auto insurance
    [url=https://carinsurancewdt.org/]compare car insurance[/url] ’

    Dcvdopy Cümə axşamı, 01 İyun 2017 12:58
  • Sctydopy

    auto insurance comparison
    direct auto insurance
    quote car insurance
    [url=https://cheapcarinsurancebrt.org/]direct auto insurance[/url] ’

    Sctydopy Cümə axşamı, 01 İyun 2017 17:39