AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ İLK ELEKTRON ENSİKLOPEDİYASI
09 Dek

«Sarı Gəlin» mahnısının tarixi

Bu məqaləni qiymətləndir
(4 səs)

«Sarı Gəlin» Qıpçaq bəyinin qızına həsr edilmiş qədim Azərbaycan xalq mahnısıdır. Sarışın bəy qızına aşıq olan gəncə qızı vermədikləri üçün gənc eşqindən şeir yazar və onu həmişə dilində zümzümə edərmiş. Ərzurumlu gənc oğlan sarışın qızı qaçırmaq qərarına gəlir və qaçırır. Ancaq çox keçmir ki, bəy qızını tapır və aşiq gənc öldürülür.

 Azens.az saytının məlumatına görə, “Sarı Gəlin” mahnısının tarixi dinimizdən əvvələ gedib çıxır. Mahnı 3 notun üzərində qurulub. "Sarı gəlin" mahnısı 3 bənd (hər bənd 4 misra olmaqla) və təkrarlanan nəqarətdən ibarətdir. Deyilənlərə görə, qədim türk anlayışında "sarı" "kübar", "incə" deməkdir. Bizdə bu ifadə iki anlayışda –"rəng" və "ürəyimin sarı siminə toxunma" kimi istifadə edilir.Tarixin bəzi məqamlarında"Sarı gəlin"in qadın gözəlliyinə ünvanlandığı da fərziyyə kimi irəli sürülüb.

Əslində hekayənin qəhrəmanı olan qızın gürcü olduğu istiqamətində də iddialar vardır. Atatürk Universiteti Ədəbiyyat Fakültəsinin müəllimi Dr. Gürsoy Solmaz Sarı Gəlin türküsünün qəhrəmanı olan gənc qızın 1130-cu illərdə hakimiyyətdə olmuş Gürcü Kralının qızı olduğunu irəli sürmüşdür. Solmaz ''Türkünün qəhrəmanı qız nə Türk, nə də azəridir. Sarı Gəlin əslində gürcü qızıdır'' demişdir.

Qəlbində Azərbaycan sevgisi olan hər kəsə bu mahnı təsir edir. Milli Konservatoriyanın elmi-tədqiqat laboratoriyasının rəhbəri Abbasqulu Nəcəfzadənin fikrincə,"Sarı gəlin"in söz və musiqisi XVI əsrin məşhur dövlət xadimi və şairi Şah İsmayıl Xətaiyə məxsusdur. O deyir ki, Şah İsmayıl sarayda rəqqasə qızların oyununa baxarkən orada sarı rəngli libasda bir qız onun diqqətini çəkib və bu əsəri yazıb. Eyni zamanda, Şah İsmayıl azərbaycanlı xanımın saçının ucunu hörmədiyini yazmaqla rəqqasə qızı nəzərdə tutduğunu bildirib.

Kasıb mədəniyyətə malik olan ermənilər “Sari Gəlin” türküsünün onlara aid olduğunu iddia edirlər. “Sarı” sözü ermənicə dağ mənasını verir. Onların fikrincə, mahnı “dağlı qız” anlamındadır. Bu günədək Azərbaycanın bu qədim xalq mahnısına sahib çıxmağa cəhd edən Haylar (indi “erməni” adlandırılan vəhşi qəbilə) mahnını öz dillərində oxuyub sonunda "Sarı axçi" deməklə “sarı” sözünün də onlara aid olduğunu iddia edirlər. Lakin bu sözün xalis türk sözü olduğunu dünya filoloqları da qəbul edib.

Oxu 417637 dəfə

Şərh verin.

Comments.

  • VasyaFunse

    cialis effets negatifs

    buy canadian cialis

    buy cialis

    cialis line prescription

    VasyaFunse Cümə, 02 İyun 2017 00:16
  • BennySurgy

    wh0cd300059 Viagra By Mail Order cheap viagra Provera NO Prescription

    BennySurgy Cümə, 02 İyun 2017 00:51
  • Dkadopy

    installment loans for poor credit
    installment loans for poor credit
    online installment loans
    [url=https://installmentsloansgth.org/]quick installment loans[/url] ’

    Dkadopy Cümə, 02 İyun 2017 02:51
  • VladimirFunse

    viagra bestellen mit paypal

    viagra online

    generic viagra

    viagra bivirkninger

    VladimirFunse Cümə, 02 İyun 2017 07:09
  • Aaronjuith

    wh0cd245707 rimonabant anafranil wellbutrin where can i buy albendazole vardenafil buy advair diskus diclofenac epolamine

    Aaronjuith Cümə, 02 İyun 2017 08:58
  • Bfcdopy

    online payday loans - https://badcreditloansrhd.org/
    need cash now [url=https://badcreditloansrhd.org/]payday loans[/url] ’

    Bfcdopy Cümə, 02 İyun 2017 10:54
  • Zxcbdopy

    affordable car insurance - https://cheapestcarinsurancehax.org/
    cheap car insurance [url=https://cheapestcarinsurancehax.org/]quote auto insurance[/url] ’

    Zxcbdopy Cümə, 02 İyun 2017 18:16
  • EdwardEvell

    order cialis online from canada with a prescription
    cialis where to buy canadian pharmacy
    best price on cialis prescription
    typical prices cialis usa canadian pharmacy for cialis
    where can you buy viagra without a precription
    usa cialis online viagra & cialis
    cheap viagra pills
    nline cialis northwest pharmacy
    coupon for cialis
    viagra alternative viagra online canada
    new york name brand cialis
    best price for cialis price of viagra
    generic 5 mg cialis for sale
    celialis Viagra without a doctor's prescription
    viagra without a doctor prescription usa

    canadian pharmacies online

    buy cealis without prescription
    prescription medications

    tadalafil prices
    cialis in canada

    cialis no presictsion
    VIAGRA

    can you get cialis in mexico with out a presription
    generic viagra from canada

    side effects viagra
    price of viagra

    pharmacyusa.com
    viagra without a doctor prescription

    EdwardEvell Cümə, 02 İyun 2017 18:29
  • Helena

    english stduents sex
    Making out in a shadowy corner.

    Helena Cümə, 02 İyun 2017 19:55
  • AlexeyFunse

    cialis senza prescrizione

    http://cialis10mgonlinez.com/ - buy generic cialis

    buy cheap cialis

    sconto online di cialis

    AlexeyFunse Cümə, 02 İyun 2017 19:55