AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ İLK ELEKTRON ENSİKLOPEDİYASI
15 Okt

“Qara kvadrat” rəsminin sirri

Bu məqaləni qiymətləndir
(1 Səs)

Tomoqrafiyanın yeni metodları əsasında ekspertlər müəyyən etmişlər ki, “Qara kvadratın” qara rənginin altında daha bir gizli rəsm varmış.

Belə ki, guya bu gizli rəsm şəkilə mistik bir cazibədarlıq verirmiş. “Sotbis”in reestrinə əsasən, bu şəklin qiyməti 20 milyon dollardır.

1972-ci ildə ingilis tənqidçisi Henri Veyts yazmışdır: “İlk baxışdan adama elə gəlir ki, bu adi bir şeydir – ağ fonda qara kvadrat. Amma XX əsrin əvvəllərində rus rəssamı Kazemir Maleviçin çəkdiyi “Qara kvadrat” rəsminin neçə onilliklərdir ki, həm mütəxəssisləri, həm tədqiqatçıları, həm də rəsm həvəskarlarını hansısa dini mahiyyəti ilə, bir əsatir kimi, rus avanqardının simvolu kimi özünə cəlb etməsi bir sirr olaraq qalır. Deyilənlərə görə, Maleviç bu rəsm əsərini yaradarkən belə deyirmiş: - “Bu əsəri (“qara kvadrat” nəzərdə tutulur) yaradarkən mən uzun müddət nə yeyə, nə də yata bilmişəm, heç özüm də bilməmişəm nə eləmişəm”. Belə bir nəticə hasil olur ki, bu əsər çox çətin və ağır bir əməyin nəticəsində yaranmışdır.

Şəkilə yaxından və diqqətlə baxdıqda, qara rəngdə əmələ gəlmiş çatların altına çəhrayı, göy və sarı rənglərin olması nəzərə çarpır. Bu da “qara kvadrat”ın altında hansısa bir baş tutmayan kompozisiyanın olduğundan xəbər verir. Tomoqrafik analizlərin nəticələri bilinəndən sonra, bu sirrin nə olduğunu aydınlaşdırmaq üçün sənətşunaslar və kulturoloqlar yenidən həyəcanlanmış və onlar bir daha arxiv sənətlərinə müraciət etmək məcburiyyətində qalmışlar.

Kazemir Severinoviç Maleviç 23 fevral 1879-cu ildə Kiyevdə anadan olmuşdur. O, çox bacarıqlı bir uşaq olmuş və öz məktəb inşasında belə yazmışdır:”mənim atam qənd zavodunda idarəçi işləməsinə baxmayaraq, həyatı elə də şirin keçmir. O, hər gün qənd arağından içib keflənən işçilərin bir-biri ilə söyüşməsini eşidir və bəzən özü də onlara qoşulurdu. Bu səbəbdən də çox vaxt atam işdən evə qayıdanda anamla da söyüşürdü. Buna görə də, mən böyüyəndə rəssam olacağam. Bu yaxşı işdir. Yük daşımaq, kiminləsə söyüşmək lazım gəlmir. Həm də ki, yaxşı rəsmə yaxşı pul verirlər və şəkli bircə günə çəkmək olar”. Bu inşanı oxuyanda Kazemirin anası Lüdviqa Aleksandrovna (qız soyadı Qalinovskaya) oğluna 15 yaşı münasibəti ilə rəngli boya dəsti hədiyyə edir. Maleviçin 17 yaşı tamam olanda o Kiyevdə N.İ. Muraşko adına Rəsm Məktəbinə daxil olur.

1905-ci ilin avqustunda Maliviç Kurskdan Moskvaya gəlir və Rəssamlıq və Memarlıq məktəbinə qəbul edilməsi üçün müraciət edir. Amma onu məktəbə qəbul etmirlər? buna baxmayaraq Maleviç Kurska qayıtmaq istəmir. O, Lefortovodakı Bədii Kommunada yerləşir və qaldıgı otağa görə ayda 7 rubl ödəyir. Bu da Moskvaya nisbətən çox ucuz idi. Amma bu 7 rublu da o, çox vaxt borc almalı olurdu. 1906-cı ildə o sənədlərini yenidən Moskvadakı Rəssamlıq məktəbinə verir. Lakin onu yenə məktəbə qəbul etmirlər.

Özünün maliyyə durumunu yaxşılaşdırmaq üçün Maleviç “Qadın hamamı haqqında” adlı silsilə rəsmlər çəkməyə başlayır. Şəkillər elə də baha satılmırdı və bu cür şəkillər əlavə xərclər tələb edirdi. Belə ki, naturaçı qadınlara rəssam pul xərcləyirdi. Bir dəfə yenə də rəssam gecəni səhərəcən naturadan qadın şəkli çəkərkən onu divanın üstündə yuxu tutur və rəssam dərin yuxuya gedir. Səhər tezdən bazarlığa görə arvadı rəssamdan pul almaq üçün onun otağına gəlir və gözü lüt qadınlar təsvir olunmuş rəsmə sataşır. Rəssamın arvadının qızqanclıq hissi aşıb-daşır və əlinə keçən fırçanı qara boyaya batıraraq şəkli bütünlükdə qara rəngə boyayır.

Maleviç yuxudan oyanarkən şəkli bütünlüklə qaraya boyanmış görür. Rəsmi “xilas” etməyə çalışsa da bu mümkünsüz olur. Çünki, boya artıq çoxdan qurumuşdu. Deyilənə görə, elə həmin an Maleviçin ağlına “Qara kvadrat” ideyası gəlir.

1929-cu ildə Maleviç özünün “Qara kvadrat” və digər rəsm əsərlərini də götürüb Sürixdə keçirilən “Abstrakt və sürrealist rəsm əsərləri” sərgisinə yollanır. Bu sərgidən sonra Varşavada, Berlində, Münhendə Maleviçin ayrıca sərgiləri təşkil olunur. Bu sərgilərdə Maleviçin yeni “Məzmunsuz olan dünya” kitabı da nümayiş olunurdu. Beləliklə Maleviçin “Qara kvadrat” adlı rəsm əsəri bütün Avropanı fəth edir.

1930-cu ilin payızında xarici səfərdən qayıdarkən Maleviç “alman cəsusu” kimi həbs olunur. 4 ay həbsxanada qaldıqdan sonra Lunaçarskinin köməkliyi ilə azadlığa çıxır, amma Təsviri İncəsənət üzrə Xalq Komissarı vəzifəsi ilə birdəfəlik ayrılır.

AZENS.AZ \ Jalə Orucova

Oxu 11016 dəfə

Şərh verin.

Comments.

  • Thomasomire

    can i buy cialis in dubai
    cheapest cialis
    cialis online buying
    cheap cialis
    discount name brand cialis
    viagra coupons
    order cialis online from canada
    viagra coupons
    buy cialis online without rx

    Thomasomire Bazar, 15 Aprel 2018 22:06
  • RobertKar

    cialis online cheap canada
    cheap viagra
    cheap cialis online canada
    cheapest viagra
    discount cialis online no prescription
    cheapest cialis
    buy cialis manila
    cheap cialis
    how to get cheap cialis

    RobertKar Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 02:15
  • Thomasomire

    cialis sale philippines
    cheap cialis
    cialis buy uk online
    cialis cheap
    is it legal to buy cialis online in canada
    viagra coupon
    buy cialis las vegas
    viagra coupons 75 off
    cheap cialis black

    Thomasomire Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 05:16
  • laguinelle

    placentapowerpills, ninjitsuchicago,
    [url=http://www.laguinelle.com/]laguinelle[/url]

    laguinelle Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 08:12
  • AndrewMuh

    cheap cialis viagra
    cialis cheap
    buy cialis dapoxetine
    cheapest cialis
    buy cialis online canadian no prescription
    viagra coupons
    cheapest canadian cialis
    viagra coupon
    cheap cialis eu

    AndrewMuh Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 09:15
  • watershedstories

    scoanlondon, kempoacademy,
    watershedstories http://www.watershedstories.com/
    watershedstories

    watershedstories Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 09:39
  • Andrewlok

    buy cialis discount online
    viagra cheap
    discount cialis viagra
    cheap viagra
    cialis cheap canada
    cheap cialis
    best discount cialis
    cheapest cialis
    buy cheap cialis in canada

    Andrewlok Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 12:42
  • AndrewMuh

    cheap generic cialis no prescription
    cialis cheap
    cialis online cheap canada
    cheapest cialis
    buy genuine cialis
    viagra coupon
    cialis blue pills
    viagra coupons 75 off
    cheapest cialis online canada

    AndrewMuh Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 13:44
  • nyhomephotos

    meet-mail-order-brides, rfidbusinesscards,
    nyhomephotos http://www.nyhomephotos.com/
    nyhomephotos

    nyhomephotos Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 22:53
  • DonaldDrymn

    order cialis online australia
    cheap viagra
    discount viagra cialis levitra
    viagra cheap
    best place to buy cialis
    cialis cheap
    how to buy real cialis online
    cheap cialis
    order viagra cialis online

    DonaldDrymn Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 23:49