AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ İLK ELEKTRON ENSİKLOPEDİYASI
27 Sent

İlk dəfə nefti kim əldə edib?

Bu məqaləni qiymətləndir
(12 səs)

 Xam neft hələ çox qədimlərdən insanlara məlum idi. Uzaq keçmişdə neftdən lampa və məşəllər üçün istifadə edirdilər. ABŞ-da Alleqan dağları ətrafında böyük neft yataqları mövcüddur.

Bu neft yataqları yerin üz qabığına o qədər yaxındır ki, öz-özünə üzə çıxır. Uzaq keçmişdə neftdən tibbi məqsədlər üçün istifadə edirdilər. Getdikcə neftə daha çox ehtiyacın olduğu hiss olunurdu. Neft əldə etmək üçün yeri qazımaq isə heç kəsin ağlına gəlmirdi.

Neft əldə etmək üçün quyu qazmaq üsulunu isə ilk dəfə nyu-yorklu hüquqşunas Georg Bissell tətbiq etmişdir. Bissell nefti analiz etdirərək, onun bir çox faydalı keyfiyyətlərini aşkarlamışdır. 1857-ci ildə Bissell özünün neft mülkiyyətinin bütün işlərini Edvin L.Dreykə həvalə edir. Dreyk isə neft axtarışı məqsədilə qazma işlərinə başlayır. Amma qazılan bütün quyulara torpaq dolurdu. Sonradan Dreykin ağlına belə bir ideya gəlir ki, qazılan quyulara torpaq dolmasin deyə, quyulara dəmir borular salmaq lazım idi. Elə o zamandan indiyədək bu üsuldan istifadə olunur...

İlk neft buruğu 1859-cu ildə 21 metr dərinliyində qazılmışdır. Dreyk quyunun dibindəki tünd rəngli mayeni yoxlamış və bunun xam neft olduğuna tam əmin olmuşdur. Qazma üsulu ilə xam neft əldə edən ilk şəxs məhz elə Dreyk olmuşdur. Bu məlumat bütün dünyaya yayılır və bütün dünya “neft qızdırması”na tutulur. ABŞ-ın hər bir yerində, əsas da Kanada və Avropada neft axtarışlarına başlanılır. Belə hesab edilir ki, neft - qədim canlı orqanizmlərin qalıqlarından əmələ gəlmişdir. Milyon illər əvvəl yerin böyük bir hissəsi su altında olub. O zamanlar dəniz bitkiləri və canlıları günəş enerjisini öz bədənlərinə yığırdılar. Bu zaman onlar ölür, dənizin dibinə batırdılar və gillə örtülürdülər. Bundan sonra kimyəvi maddələr və bakteriyalar öz işinə başlayırlar...... Əslində isə indiyədək məlum deyil ki, bu dəniz canlılarının ölü qalıqlarından qaz və neft necə əmələ gəlir. Bir sözlə, dəqiq məlum olan odur ki, neft dənizin dibində əmələ gəlir. Yer qatının hərəkət etməsi nəticəsində materiklər öz sərhədlərini dəyişmiş dənizin dibi quru hissəyə çevrilmişdir. Dənizin dibində əmələ gələn neftin bir hissə quruda, daha çox hissəsi isə dənizin dibində qalmışdır. Həqiqətən də ən bol neft yataqları dənizin dibindədir. Yerin quru hissəsində olan neft yataqlarının əksəriyyəti isə, əvvəllər dənizin dibi olmuş qumsal səhralardadır. Bu da ona sübutdur ki, neft dənizin dibində yaranır...

Azərbaycan neft sənayəsində inkişaf etmiş ölkələrdəndir. Azərbaycan iqtisadiyyatının əsasını neft hasilatı və ixracatı təşkil edir. Azərbaycan neft sənayesi özünün 150 illik tarixi ərzində böyük inkişaf yolu keçmişdir. Lakin Azərbaycan xalqı yalnız XX əsrin sonralarında müstəqillik qazandıqdan sonra bu sərvətlərdən tam bəhrələnmək imkanı qazanmışdır. Bütün dünyada qədim neft diyarı kimi tanınmış Azərbaycanda neftin sənaye üsulu ilə hasilatı hələ XIX əsrin ortalarından başlanmışdır. 1848-ci ildə Bakıda, Bibiheybət yatağında qazılmış quyudan vurmuş neft fontanı Azərbaycanda "qara qızılın" sənaye üsulu ilə çıxarılmasının əsasını qoymuşdur. Artıq 1899-cu ildə Azərbaycan neft hasilatı və emalı üzrə dünyada birinci yerə çıxmış, dünya neft hasilatının yarısını vermişdir.

Azens.az

Orucova Jalə

Oxu 56954 dəfə

Şərh verin.

Comments.

  • Bad Credit

    personal loans online personal loans online personal loans online personal loans online

    Bad Credit Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 05:22
  • Fastest Payday Loan

    loan application loan application online loan application apply for loan

    Fastest Payday Loan Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 05:24
  • Loans

    advance cash loan advance cash cash advance usa advance cash loan

    Loans Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 05:37
  • wbzhoice

    pfizer viagra online viagra order generic viagra rx [url=http://junkmarketstyleevents.com/#]cheap viagra canada[/url] OK’

    wbzhoice Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 05:40
  • Thomasomire

    cheap cialis canada online
    cheapest cialis
    cialis fake pills
    cialis cheap
    can you buy cialis canada
    viagra coupons
    buy cialis vegas
    viagra coupons 75 off
    buy cheap cialis on line

    Thomasomire Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 05:56
  • Payday

    bayview loan servicing credit loans guaranteed approval bad credit loans guaranteed approval bad credit loans guaranteed approval

    Payday Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 06:08
  • Get A Loan

    advance cash payday loan online loan easy loans no credit check installment loans no credit check

    Get A Loan Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 06:25
  • AndrewMuh

    cialis professional cheap
    cheap cialis
    discount viagra cialis levitra
    cialis cheap
    ambien cialis eteamz.active.com generic link order
    viagra coupons
    cialis pills canada
    viagra coupon
    buy cialis kuala lumpur

    AndrewMuh Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 06:29
  • wyutvyr

    jUcfB8 raoazqsmnqmb, [url=http://breghrqhnhel.com/]breghrqhnhel[/url], [link=http://uzgdtsaajtyx.com/]uzgdtsaajtyx[/link], http://zbjjlpzjqjzz.com/

    wyutvyr Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 06:53
  • Quick Loan

    payday loans bad credit credit loans guaranteed approval credit loans guaranteed approval cash advance places near me

    Quick Loan Bazar ertəsi, 16 Aprel 2018 07:05